سفیکسیم
سفیکسیم یک آنتیبیوتیک از گروه سفالوسپورینهای نسل سوم است که به صورت خوراکی برای درمان طیف گستردهای از عفونتهای باکتریایی تجویز میشود. این دارو با مهار ساخت دیواره سلولی باکتریها، باعث تخریب و مرگ آنها میشود. سفیکسیم به دلیل پایداری در برابر آنزیمهای تخریبکننده بسیاری از باکتریها (بتالاکتامازها)، علیه عفونتهای مقاوم به پنیسیلینها و برخی سفالوسپورینهای قدیمیتر مؤثر است. این دارو به خوبی از راه خوراکی جذب میشود و نیمهعمر نسبتاً طولانی آن امکان مصرف یک یا دو بار در روز را فراهم میکند. سفیکسیم در درمان عفونتهای شایع دستگاه تنفسی فوقانی و تحتانی، عفونتهای ادراری، و نیز به عنوان درمان خط دوم در برخی عفونتهای گوش میانی کاربرد فراوانی دارد. مانند هر آنتیبیوتیک دیگری، مصرف خودسرانه و ناقص آن میتواند منجر به ظهور باکتریهای مقاوم به درمان شود، بنابراین تکمیل دوره درمان حتی پس از بهبود علائم ضروری است.
- عفونتهای دستگاه تنفسی فوقانی مانند فارنژیت (گلودرد چرکی) و تونسیلیت ناشی از استرپتوکوک
- عفونت گوش میانی (اوتیت مدیا) به ویژه در موارد عودکننده یا مقاوم به درمانهای خط اول
- سینوزیت حاد باکتریایی
- برونشیت حاد و تشدید برونشیت مزمن
- عفونتهای بدون عارضه دستگاه ادراری (مانند سیستیت)
- تب حصبه (تیفوئید)
- گونوره (سوزاک) بدون عارضه
- عفونتهای مجاری صفراوی (با تجویز پزشک)
- دوز معمول در بزرگسالان و کودکان با وزن بیش از ۵۰ کیلوگرم، ۴۰۰ میلیگرم در روز است که میتواند به صورت یک دوز ۴۰۰ میلیگرمی واحد یا دو دوز ۲۰۰ میلیگرمی هر ۱۲ ساعت مصرف شود.
- در کودکان با وزن کمتر از ۵۰ کیلوگرم، دوز معمول ۸ میلیگرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز، به صورت یک یا دو دوز منقسم تجویز میشود.
- طول درمان معمولاً ۵ تا ۱۰ روز بسته به نوع و شدت عفونت است.
- سفیکسیم را میتوان همراه با غذا یا با معده خالی مصرف کرد، اما مصرف همراه با غذا در کاهش عوارض گوارشی مؤثر است.
- اشکال سوسپانسیون (شربت) باید پیش از مصرف به خوبی تکان داده شوند.
- اسهال و مدفوع شل (شایعترین عارضه گوارشی)
- تهوع، استفراغ و درد شکم
- سوء هاضمه و نفخ
- سردرد و سرگیجه
- بثورات پوستی، کهیر و خارش (واکنشهای آلرژیک)
- افزایش گذرای آنزیمهای کبدی
- عفونت قارچی دهان (برفک) یا واژینیت کاندیدایی به دلیل تغییر فلور طبیعی بدن
- کولیت ناشی از کلستریدیوم دیفیسیل (اسهال آبکی و شدید که میتواند روزها تا هفتهها پس از قطع آنتیبیوتیک آغاز شود)
- وارفارین و سایر داروهای ضدانعقاد خوراکی: سفیکسیم مانند بسیاری از آنتیبیوتیکها ممکن است اثر رقیقکنندگی خون را با کاهش باکتریهای رودهای تولیدکننده ویتامین کا افزایش دهد و نیاز به پایش منظم تستهای انعقادی داشته باشد.
- پروبنسید (داروی نقرس): این دارو دفع کلیوی سفیکسیم را کاهش داده و سطح آن را در خون بالا میبرد.
- داروهای ضد بارداری خوراکی (استروژنها): مصرف همزمان با آنتیبیوتیکها از جمله سفیکسیم ممکن است اثربخشی قرصهای ضدبارداری را به طور موقت کاهش دهد.
- آنتیاسیدهای حاوی منیزیم یا آلومینیوم: این ترکیبات میتوانند جذب سفیکسیم را کاهش دهند. توصیه میشود بین مصرف این دو دسته دارو حداقل ۲ ساعت فاصله باشد.
- مصرف در بیماران با سابقه حساسیت شدید به سفیکسیم، سایر سفالوسپورینها یا هر یک از اجزای دارو ممنوع است.
- در بیمارانی که سابقه واکنش آلرژیک شدید و فوری (مانند آنافیلاکسی) به پنیسیلینها داشتهاند، مصرف سفیکسیم به دلیل احتمال بروز واکنش متقاطع آلرژیک باید با احتیاط کامل و زیر نظر پزشک صورت گیرد.
- بیماران مبتلا به نارسایی کلیوی با کلیرانس کراتینین کمتر از ۶۰ میلیلیتر در دقیقه نیازمند تنظیم دوز هستند.
- مصرف طولانیمدت یا مکرر آنتیبیوتیک میتواند منجر به رشد بیش از حد باکتریهای مقاوم یا قارچها شود.
- در صورت بروز اسهال آبکی و شدید در حین یا پس از درمان، مصرف دارو قطع و سریعاً به پزشک مراجعه شود (احتمال کولیت با غشای کاذب).