لوزارتان
لوزارتان یک داروی پرمصرف از دسته مسدودکنندههای گیرنده آنژیوتانسین ۲ است که برای درمان فشار خون بالا و محافظت از کلیهها در بیماران دیابتی تجویز میشود. این دارو با مسدود کردن اثر هورمون آنژیوتانسین ۲ که مسئول تنگ کردن عروق و افزایش فشار خون است، باعث شل شدن و گشاد شدن رگهای خونی شده و به این ترتیب فشار خون را کاهش میدهد. یکی از مزایای منحصربهفرد لوزارتان نسبت به سایر داروهای همگروه خود، اثر کاهنده اسید اوریک خون است که آن را به گزینهای مناسب برای بیماران مبتلا به نقرس یا هایپراوریسمی تبدیل میکند. همچنین لوزارتان به دلیل اثر محافظتی بر کلیهها، یکی از ارکان اصلی درمان در بیماران مبتلا به فشار خون بالا همراه با دیابت نوع ۲ و نشانگان نفروپاتی دیابتی (آسیب کلیوی ناشی از دیابت) محسوب میشود. این دارو به خوبی تحمل میشود و برخلاف داروهای مهارکننده آنزیم مبدل آنژیوتانسین (مانند انالاپریل)، به ندرت باعث سرفه خشک میگردد.
- درمان پرفشاری خون اولیه به تنهایی یا در ترکیب با سایر داروهای کاهنده فشار خون.
- محافظت از کلیهها در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ که دچار افزایش دفع پروتئین از ادرار (پروتئینوری) یا نارسایی کلیوی هستند (نفروپاتی دیابتی).
- کاهش خطر سکته مغزی در بیماران مبتلا به فشار خون بالا و هیپرتروفی بطن چپ قلب.
- درمان نارسایی قلبی در بیمارانی که به داروهای مهارکننده آنزیم مبدل آنژیوتانسین حساسیت دارند (با تجویز پزشک متخصص قلب).
- دوز معمول شروع درمان فشار خون برای بزرگسالان ۵۰ میلیگرم یک بار در روز است.
- در صورت عدم کنترل کافی فشار خون پس از چند هفته، پزشک ممکن است دوز را به ۱۰۰ میلیگرم یک بار در روز افزایش دهد یا آن را به صورت دو دوز منقسم (۵۰ میلیگرم صبح و ۵۰ میلیگرم شب) تجویز کند.
- در بیماران با کاهش حجم مایعات بدن (مانند مصرف داروهای ادرارآور) یا بیماران مبتلا به نارسایی کبدی، دوز شروع کمتر و معمولاً ۲۵ میلیگرم در روز است.
- لوزارتان را میتوان همراه با غذا یا با معده خالی مصرف کرد. مصرف دارو در یک ساعت مشخص از روز (ترجیحاً صبح) توصیه میشود.
- اثر کامل کاهندگی فشار خون معمولاً ۳ تا ۶ هفته پس از شروع درمان حاصل میشود.
- قطع ناگهانی دارو معمولاً باعث افزایش ناگهانی فشار خون (پدیده ریباند) نمیشود، اما توقف درمان حتماً باید با نظر پزشک معالج انجام شود.
- سرگیجه، احساس سبکی سر و خستگی (به ویژه در هفتههای اول درمان و در دوزهای بالاتر).
- افت فشار خون وضعیتی (کاهش ناگهانی فشار خون هنگام برخاستن از حالت نشسته یا خوابیده).
- سردرد.
- سرفه خشک (با شیوع بسیار کمتر نسبت به داروهای مهارکننده آنزیم مبدل آنژیوتانسین مانند انالاپریل).
- اسهال، تهوع و سوء هاضمه.
- دردهای عضلانی و مفصلی، کمردرد.
- افزایش سطح پتاسیم خون (هیپرکالمی) که در موارد شدید با ضعف عضلانی و نامنظمی ضربان قلب همراه است.
- اختلال در عملکرد کلیه (افزایش کراتینین و اوره خون) به ویژه در بیماران با تنگی شریان کلیوی یا نارسایی قلبی شدید.
- واکنشهای آلرژیک (بثورات پوستی، خارش).
- آنژیوادم (تورم ناگهانی صورت، لبها، زبان و گلو) که نیازمند مراقبت فوری پزشکی است.
- داروهای مدر (ادرارآور) مانند هیدروکلروتیازید و فوروزماید: مصرف همزمان با لوزارتان خطر افت شدید فشار خون را در شروع درمان افزایش میدهد.
- داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (مانند ایبوپروفن، ناپروکسن، دیکلوفناک و ایندومتاسین): این داروها میتوانند اثر کاهندگی فشار خون لوزارتان را تضعیف کرده و خطر آسیب کلیوی و افزایش پتاسیم خون را بالا ببرند.
- مکملهای پتاسیم، نمکهای حاوی پتاسیم و داروهای نگهدارنده پتاسیم (مانند اسپیرونولاکتون، اپلرنون و آمیلوراید): مصرف همزمان خطر افزایش خطرناک پتاسیم خون (هیپرکالمی) را به شدت افزایش میدهد.
- داروهای مهارکننده آنزیم مبدل آنژیوتانسین (مانند انالاپریل، کاپتوپریل و رامیپریل): مصرف همزمان لوزارتان با این داروها معمولاً توصیه نمیشود، زیرا خطر عوارض کلیوی و هیپرکالمی را افزایش میدهد.
- لیتیوم: لوزارتان میتواند سطح لیتیوم خون را افزایش داده و منجر به مسمومیت با لیتیوم شود.
- ریفامپین (آنتیبیوتیک ضد سل) و فلوکونازول (ضد قارچ): این داروها میتوانند متابولیسم لوزارتان را در کبد تغییر داده و اثربخشی آن را کاهش دهند.
- مصرف لوزارتان در سهماهه دوم و سوم بارداری به دلیل خطر بالای آسیب و مرگ جنین اکیداً ممنوع است. خانمهایی که در سنین باروری هستند و قصد بارداری دارند، باید پیش از اقدام به بارداری با پزشک خود برای تغییر دارو مشورت کنند.
- مصرف همزمان لوزارتان با آلیسکیرن (یک داروی کاهنده فشار خون دیگر) در بیماران مبتلا به دیابت شیرین یا نارسایی کلیوی متوسط تا شدید ممنوع است.
- در بیماران مبتلا به تنگی دوطرفه شریانهای کلیوی یا تنگی شریان کلیوی در کلیه تکعملکرد، مصرف لوزارتان میتواند باعث افت ناگهانی عملکرد کلیه و نارسایی حاد کلیوی شود.
- بیماران مبتلا به نارسایی شدید کبدی یا سیروز صفراوی باید با احتیاط و با دوز کاهشیافته درمان شوند.
- در طول درمان با لوزارتان، پزشک به طور دورهای سطح پتاسیم خون و عملکرد کلیه (اندازهگیری کراتینین سرم) را پایش میکند.
- به دلیل احتمال بروز سرگیجه و خوابآلودگی، در ابتدای درمان از رانندگی و کار با وسایلی که نیاز به هوشیاری کامل دارند خودداری کنید.
