تحقیقات جدید نشان میدهد که تماشای پرندگان میتواند مزایای شگفتانگیزی برای سلامت سیستم عصبی افراد در سنین بالا داشته باشد. شواهد گویای آن است که این فواید به شکلی مشابه شامل حال یک سرگرمی محبوب و نزدیک به آن، یعنی عکاسی از پرندگان نیز میشود.
بر اساس گزارشی از انبیسی نیوز (NBC News)، یک مطالعه جدید در کانادا با عنوان «قشر تنظیمشده» نشان داده است که مغز پرندهنگرهای حرفهای و باسابقه، در بخشهای مربوط به توجه و ادراک، تراکم بیشتری دارد. دانشمندان معتقدند احتمالاً پیوند مستقیمی بین تراکم بافت در این نواحی مغزی و افزایش ارتباطات بین سلولهای عصبی (نورونها) وجود دارد.
یکی از پژوهشگران ارشد این مطالعه میگوید: «مغز ما بسیار انعطافپذیر است.»
با یادگیری مهارتهای جدید، قابلیت «انعطافپذیری عصبی» در مغز افزایش مییابد؛ این ویژگی مستقیماً با توانایی فرد در حفظ انعطافپذیری ذهنی و سلامت روان در طول زندگی در ارتباط است.
تیم تحقیقاتی به این دلیل تمرکز خود را روی علاقهمندان به پرندگان گذاشت که مشاهده و شناسایی پرندگان در طبیعت، به ترکیب منحصربهفردی از مهارتهای شناختی نیاز دارد. در این پژوهش، افرادی که در آزمونهای تخصصیِ شناسایی پرندگان شرکت کردند، تغییرات ساختاری در نواحی مربوط به توجه و ادراک مغزشان مشاهده شد. جالب اینجاست که این بخشها دقیقاً همان نواحی بودند که برای شناسایی پرندگان در شرایط دشوار (مثل نور کم یا فواصل دور) به کار گرفته میشدند.
نتایج این تحقیق همچنین نشان داد که تمرینات مداوم پرندهنگری میتواند به کاهش روند طبیعی تخریب مغز که بر اثر افزایش سن رخ میدهد، کمک کند. اگرچه این مطالعه هنوز ثابت نکرده که پرندهنگری به طور قطعی مانع از زوال عقل میشود، اما شواهد محکمی وجود دارد که نشان میدهد این فعالیت از سلامت کلی مغز حمایت میکند.
کارشناسان معتقدند پرندهنگری تنها یک فعالیت ساده نیست، بلکه جنبههای شناختی بسیار متنوعی را در بر میگیرد. حضور در طبیعت، فعالیت بدنی، تعاملات اجتماعی و دقت در مشاهده، همگی بخشی از این سرگرمی هستند.
دقیقاً همین ویژگیها در عکاسی از پرندگان نیز وجود دارد. عکاسی تمامی این فاکتورهای مثبت را داراست و بسیاری از علاقهمندان به پرندگان، همیشه دوربینی همراه دارند تا مشاهدات خود را ثبت کنند.
محققان تاکید میکنند که علایق و تجربیات ما، بهویژه آنهایی که صدها ساعت یا چندین دهه از عمرمان را صرفشان میکنیم، اثری ماندگار بر ساختار مغز میگذارند. در واقع، دانش انباشته شده در طول سالها میتواند به عنوان تکیهگاهی برای حفظ قدرت ادراک در تمام دوران زندگی عمل کند.
گذراندن صدها ساعت زمان یا دههها تجربه؟ این دقیقاً همان توصیفی است که میتوان برای بسیاری از عکاسان به کار برد. بنابراین، اگر به دنبال راهی برای تقویت ذهن خود هستید، شاید وقت آن رسیده که دوربینتان را بردارید و راهی طبیعت شوید.
