شاید عرق کردن در ورزش را دوست نداشته باشید و زمانی که به آن فکر می کنید به یاد چسبندگی بدن و حتی بوی نامطبوع می افتید، اما واقعیت این است که عرق کردن چه در ورزش و چه در حالت عادی یک امر طبیعی است و سالم است که می تواند برای شما مفید باشد. در این مقاله از گومگ بررسی می کنیم که تعریق چرا اتفاق می افتد و فواید و مضرات آن چه هستند؟ با ما همراه باشید.


آنچه در ادامه می خوانید:


عرق کردن در ورزش مفید است یا مضر؟

عرق کردن در ورزش چرا اتفاق می افتد؟

فعالیت های شما در ورزش باعث افزایش ضربان قلب، افزایش شدت تنفس و فشار به عضلات می شود. همچنین ممکن است شما در فضایی گرم قرار گرفته باشید و به این علت عرق کنید. زمانی که انسان فعالیت بدنی انجام می دهد یا در معرض گرما قرار می گیرد عرق می کند.

بدن خود را همانند یک موتور تصور کنید که اگر بیش از حد گرم شود، می تواند از کار بیفتد. دقیقا مثل یک خودرو که در صورت گرم شدن بیش از حد یا گرمازدگی ممکن است خراب شود. بدن در چنین وضعیتی تولید عرق را زیاد می کند تا خودش را خنک نگه دارد و از کار نیفتد!

اما عرق کردن چگونه بدن را خنک می کند؟ پاسخ بسیار ساده است. زمانی که عرق از منافذ سطح پوست خارج شده و به هوای بیرون برخورد می کند، تبخیر می شود و اثر خنک کنندگی فوری روی بدن ایجاد می کند.

حتما شما هم تجربه کرده اید که وقتی در محیط های مرطوب قرار می گیرید یا خیلی عرق می کنید، عرق شما تاثیر چندانی در خنک کردن بدنتان ندارد. دلیل این امر آن است که در هوای مرطوب یا زمانی که خیلی عرق می کنید (به دلیل خیس شدن لباس ها)، عرق شما نمی تواند تبخیر شود و بدن را خنک کند.

اگرچه گرما و فعالیت بدنی از مهم ترین و اصلی ترین عوامل تعریق هستند، اما تنها عواملی نیستند که در این فرآیند نقش دارند. در واقع احساساتی مانند ترس، عصبانیت و اضطراب نیز می توانند باعث عرق کردن شوند. همچنین برخی از افراد زمانی که خوراکی های تند، نوشیدنی های الکلی یا قهوه می خورند دچار تعریق می شوند. علاوه بر این ها، شما ممکن است به دلیل ابتلا به عفونت و افزایش تب نیز دچار تعریق شوید.

در واقع، تعریق یک روند طبیعی است که سعی دارد دمای بدن را در حد نرمال نگه دارد.

از دست ندهید: برنامه بدنسازی حجمی مبتدی ۴ روز در هفته
عرق کردن در ورزش مفید است یا مضر؟

عرق بدن از چه تشکیل شده است؟

بیشترین ماده تشکیل دهنده عرق بدن آب است، اما حاوی مقادیر کمی نمک، الکترولیت ها و مواد معدنی دیگری مانند پتاسیم، کلرید، منیزیم، روی و مس، پروتئین ها، اوره و آمونیاک می باشد.

شما پس از عرق کردن باید الکترولیت های بدن خود را مجددا تامین کنید، اما باقی موارد نیازی به جبران ندارند و تعریق یکی از روش های دفع آن هاست.

همچنین ببینید: برنامه بدنسازی حجمی متوسط ۵ روز در هفته
عرق کردن در ورزش مفید است یا مضر؟

چرا عرق بو دارد؟

واقعیت این است که عرق بو نمی دهد و تقریبا هیچ بویی ندارد! پس چه چیزی باعث تولید بوی نامطبوع در حین عرق کردن می شود؟

باکتری های بسیاری بر رو سطح پوست ما قرار دارند و زمانی که عرق به سطح پوست می رسد، با آن ها مخلوط شده و واکنش شیمیایی می دهد. این واکنش های شیمایی باعث تولید ترکیباتی می شوند که واقعا بد بو هستند. به عنوان مثال، در زیر بغل باکتری هایی زندگی می کنند که به محض برخورد با عرق با سرعت بسیار زیادی تکثیر می شوند و عرق را به اسیدهایی بد بو تبدیل می کنند.

غلظت چربی عرق زیر بغل بیشتر از سایر بخش های بدن می باشد و به همین دلیل است که بوی عرق زیر بغل شدیدتر از بوی بخش های دیگر بدن، مثلاً بازو است.

همچنین بخوانید: چرا بعد از ورزش دچار افزایش وزن می شویم؟
عرق کردن در ورزش مفید است یا مضر؟

آیا عرق کردن در ورزش مفید است؟

بله، به طور کلی عرق کردن در ورزش مفید است و اگر عرق نکنید، دمای بدنتان به سرعت افزایش پیدا می کند و ممکن است غش کنید. حتی ممکن است به بیماری ها و مشکلاتی مربوط به گرمازدگی مبتلا شوید. همچنین گرفتگی شدید عضلات، احساس ضعف شدید و برافروختگی پوست را نیز تجربه خواهید کرد. در حقیقت، زمانی که به هیچ وجه یا به اندازه کافی عرق نمی کنید دچار حالتی شده اید که به آن «آنیدروز یا هیپوهیدروز»می گویند.

دانشمندان تعریق طبیعی را واکنشی مثبت می دانند، زیرا بیشتر افراد در هنگام انجام فعالیت هایی مانند ورزش کردن که سلامت کلی آن ها را بهبود می بخشد، عرق می کنند. فعالیت بدنی دارای فواید اثبات شده بسیاری برای سلامتی است و برای حفظ سلامت بدن در طول زندگی، به خصوص در سنین بالا مهم است.

از دست ندهید: برنامه دویدن مبتدیان ۴ هفته ای
عرق کردن در ورزش مفید است یا مضر؟

آیا عرق کردن در ورزش باعث سم زدایی می شود؟

همانطور که توضیح دادیم، عرق کردن باعث دفع مواد زائد و سموم بدن می شود،‌ اما مقدار آن به اندازه ای نیست که دانشمندان آن را نوعی «سم زدایی» در نظر بگیرند.

سم زدایی اصطلاحی گسترده است که به تمام روش های سم زدایی در بدن انسان اشاره دارد. در واقع بدن ما دارای چندین سیستم مختلف مانند دستگاه گوارش، سیستم لنفاوی، سیستم ادراری و سیستم قلبی عروقی می باشد که همگی برای سم زدایی و دفع مواد زائد به طور مداوم فعالیت می کنند.

البته برخی تحقیقات نشان داده اند که تعریق به عنوان یک روش موثر برای دفع برخی سموم از جمله بیسفنول A (ماده شیمیایی موجود در بطری های آب یکبار مصرف و سایر مواد پلاستیکی) و بی فنیل های پلی کلر (دسته دیگری از مواد شیمیایی) می باشد. همچنین عرق کردن در ورزش می تواند به دفع سموم فلزات سنگین از بدن نیز کمک کند.

بنابراین، اگرچه ممکن است که بعد از یک جلسه ورزشی و عرق کردن احساس نشاط کنید، اما این احساس شادی و سالم بودن نتیجه «سم زدایی توسط تعریق» نیست، بلکه به احتمال زیاد به دلیل تولید هورمون شادی بخش اندورفین است که بدن شما به خاطر ورزش کردن تولید می کند.

بیشتر بخوانید: شیر کاکائو در بدنسازی و فواید بی نظیر آن
عرق کردن در ورزش مفید است یا مضر؟

مضرات تعریق بیش از حد

تعریق زیاد و بیش از حد می تواند برای سلامتی خطراتی را به همراه داشته باشد. اگر مایعات از دست رفته به وسیله عرق کردن، مجددا جایگزین نشوند دچار عارضه ای به نام «هایپرهیدروز» می شوید که به معنی کم آبی شدید بدن است. هر دفعه که مقدار قابل توجهی عرق می کنید، مثلاً در حین ورزش یا در یک روز گرم، باید مقدار زیادی نوشیدنی حاوی الکترولیت بنوشید.

علائم کم آبی بدن عبارتند از:

  • سردرد
  • خستگی
  • ضعف
  • گرفتگی عضلات
  • خشکی دهان و لب ها
  • سرگیجه و سبکی سر
  • کاهش دفع ادرار
  • تیره شدن رنگ ادرار

کمبود خفیف آب بدن را می توان با مصرف مایعات، کاهش فعالیت بدنی و جستجوی پناهگاه در مقابل آفتاب گرم برطرف کرد. اما برای برطرف کردن کم آبی شدید ممکن است به مایعات داخل وریدی نیاز داشته باشید. اگر فکر می کنید دچار کم آبی شدید هستید، به پزشک مراجعه کنید.

منبع: verywellfit